Avrupa Parlamentosu'ndaki başlıca siyasi gruplar, ABD Yüksek Mahkemesi'nin Trump'ın acil durum yetkilerini kullanarak küresel çapta uygulamak istediği karşılıklı gümrük vergilerini iptal etmesinin ardından, söz konusu ticaret anlaşmasının onayına yönelik yasama çalışmalarını pazartesi günü itibarıyla askıya alacaklarını duyurdu. Karar, Trump yönetiminin gümrük vergisi politikalarındaki belirsizliklerin Avrupa kıtasında yarattığı ekonomik türbülansın bir sonucu olarak değerlendiriliyor.
PARLAMENTO GRUPLARINDAN ORTAK TAVIR
Edinilen bilgilere göre, onay sürecini dondurma kararına Avrupa Parlamentosu'ndaki en büyük siyasi blok olan merkez sağ Avrupa Halk Partisi (EPP) öncülük ediyor. Bu radikal karara, Sosyalistler ve Demokratlar (S&D) ile liberal Renew grubunun da tam destek verdiği kaydedildi.
EPP'nin ABD anlaşması konusundaki baş ticaret müzakerecisi Zeljana Zovko, konuya ilişkin Bloomberg'e yaptığı açıklamada, Washington cephesinde durum netleşene kadar onay sürecini ertelemekten başka seçenekleri kalmadığını vurguladı.
Gelişmeler üzerine AP Ticaret Komitesi Başkanı Bernd Lange de süreci yeniden değerlendirmek üzere komiteyi pazartesi günü acil toplantıya çağırdı. Lange, yeni gümrük vergileri konusunda ABD tarafından Avrupa Birliği'ne daha net ve somut güvenceler sunulana kadar parlamento çalışmalarının ertelenmesi gerektiğini savundu.
TARTIŞMALI ANLAŞMANIN GELECEĞİ BELİRSİZ
Trump'ın ilk olarak yüzde 10 seviyesinde açıkladığı, ardından yüzde 15'e çıkardığı küresel gümrük vergisi kararının Yüksek Mahkeme'den dönmesi, ABD'nin en büyük ticaret ortaklarından olan Avrupa'da ciddi soru işaretleri yarattı.
Geçtiğimiz yaz aylarında Donald Trump ile Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen arasında varılan taslak anlaşma, Avrupa kamuoyunda "orantısız" bulunarak eleştirilmişti. Söz konusu mutabakat; AB ihracatının büyük bir bölümüne yüzde 15 gümrük vergisi getirilmesini, ABD'nin Avrupa'ya ihraç edeceği endüstriyel ürünlerden alınan Avrupa vergilerinin sıfırlanmasını ve ABD'nin Avrupa menşeli çelik ile alüminyum ithalatına uyguladığı yüzde 50'lik ağır verginin korunmasını öngörüyordu.
GÜVENLİK KAYGISI VE GRÖNLAND KRİZİ HATIRLATMASI
Diplomatik kaynaklar, Avrupa Birliği'nin böylesine dezavantajlı bir anlaşmayı kabul etmesinin temelinde yatan ana nedenin, topyekûn bir ticaret savaşından kaçınmak ve özellikle Ukrayna krizi bağlamında Washington'un güvenlik şemsiyesini kaybetmeme endişesi olduğuna dikkat çekiyor.
Normal şartlar altında AP'nin anlaşmayı önümüzdeki mart ayında onaylaması hedefleniyordu. Ancak parlamentodaki onay süreci, daha önce de Başkan Trump'ın "Grönland'ı ilhak etme" tehdidinde bulunmasının ardından AB milletvekilleri tarafından bir kez daha dondurulmuştu. Yaşanan son krizin, Brüksel-Washington hattındaki ticari ilişkileri nasıl şekillendireceği önümüzdeki günlerde netlik kazanacak.
