Orta Doğu'da bir ayını dolduran savaşın Hürmüz Boğazı'ndaki ticareti sekteye uğratması ve petrol fiyatlarında yarattığı küresel artış, enerji ithalatçısı ülkelerin merkez bankalarını döviz likiditesi sağlama konusunda harekete geçirdi. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) açıkladığı son veriler ve uzman değerlendirmeleri, bu süreçte döviz ve altın rezervlerinde belirgin bir azalış yaşandığını gösteriyor.
Piyasalara yansıyan güncel grafiklere göre, TCMB'nin tüm swap işlemleri ve Hazine dövizleri düşüldükten sonra hesaplanan net döviz pozisyonunda savaşın başlamasıyla eş zamanlı bir düşüş trendi gözlemlendi.
Şubat 2026'nın ortalarında 82,4 milyar dolar ile zirve seviyesinde bulunan net döviz pozisyonu, bölgedeki çatışmaların tırmandığı mart ayı boyunca hızla eriyerek nisan ayı başında 9,3 milyar dolara kadar geriledi. Yaklaşık 1,5 aylık süreçte kaydedilen bu 73 milyar dolarlık azalış, enerji ithalatı faturasındaki artışa ve döviz kurlarını dengeleme çabalarına bağlanıyor.
LONDRA'DA ALTIN KARŞILIĞI DÖVİZ SWAPI VE SATIŞLAR
Döviz likiditesi sağlamak amacıyla TCMB'nin altın rezervlerini de aktif olarak kullandığı belirtiliyor. Geçtiğimiz hafta Bloomberg, TCMB'nin Londra'da altın karşılığı döviz swapı (takası) hazırlığı içinde olduğunu raporlamış ve bankanın 13-20 Mart haftalarında toplam 35 ton altını swap işlemlerinde, 21 ton altını ise kesin satışta kullandığını aktarmıştı.
Ekonomist Uğur Gürses'in TCMB verilerine dayanarak paylaştığı son analize göre, bu eğilim mart ayının son haftasında da artarak devam etti. Gürses'in aktardığı verilere göre:
27 Mart ile biten haftada: 44,6 ton altın swap işlemi yapıldı, 25 ton altın ise satıldı.
Son üç haftanın toplam bilançosu: Toplam swap miktarı 79 tona, satılan miktar ise 47,8 tona ulaştı.
Bu işlemlerin sonucunda, TCMB'nin altın rezervlerinde son üç haftalık dönemde toplam 121 tonluk bir azalış kaydedildi.
Uzmanlar, varil başına 200 doları aşan Avrupa dizel fiyatları ve 100 doların üzerinde seyreden ham petrol fiyatları göz önüne alındığında, Türkiye'nin artan enerji ithalat faturasını finanse etmek için Merkez Bankası rezervlerinin kullanılmaya devam edilebileceğini öngörüyor.
