Amerikan Washington Post (WP) gazetesi, ABD ordusunun İran savaşında kritik mühimmatlarını hızla tüketmesi üzerine Pentagon'un Ukrayna'ya gönderilmesi planlanan hava savunma füzelerini Orta Doğu'ya kaydırmayı planladığını yazdı. Haberin en büyük skandalı ise, ABD'nin NATO müttefiklerinin Ukrayna için topladığı 750 milyon dolarlık fonu, Kiev'e silah göndermek yerine Amerikan ordusunun kendi eriyen stoklarını yenilemek için kullanmak üzere Kongre'ye bildirimde bulunması oldu. Öte yandan ABD'nin, güvenlik garantisi için Ukrayna'dan Donbas'ı tamamen Rusya'ya bırakmasını istediği ortaya çıktı.
İsrail ve ABD'nin İran'a karşı yürüttüğü ve dördüncü haftasını dolduran savaş, küresel askeri dengeleri ve Batı ittifakını derinden sarsıyor. Başkan Donald Trump'ın bu sabah NATO ülkelerini "İran'a karşı bize hiçbir yardım etmemekle" suçlamasının saatler sonrasında, WP gazetesi Pentagon'daki çok gizli ve tartışmalı "mühimmat kaydırma" (divert) planlarını ifşa etti.
Konuya aşina üç kaynağa dayandırılan habere göre, ABD Merkez Komutanlığı'nın (CENTCOM) dört haftadan kısa bir sürede İran'da 9.000'den fazla hedefi vurması, ABD ordusunun en kritik mühimmat stoklarını tükenme noktasına getirdi.
AVRUPA'NIN UKRAYNA FONUYLA, AMERİKA'NIN İRAN SAVAŞI
Trump yönetiminin göreve geldikten sonra Ukrayna'ya doğrudan güvenlik yardımını büyük ölçüde kesmesinin ardından NATO, geçen yıl "Öncelikli Ukrayna İhtiyaçları Listesi" (PURL) adlı bir program başlatmıştı. Bu program kapsamında Avrupa ülkeleri, ABD'den silah satın alıp Kiev'e göndermek üzere yaklaşık 4 milyar dolarlık devasa bir bütçe oluşturdu. Ukrayna'nın Patriot ve diğer hava savunma mühimmatlarının yüzde 75'i bu sayede sağlanıyordu.
Ancak WP'nin ifşasına göre Pentagon, İran cephesinde tükenen çok değerli Patriot ve THAAD (Bölge Yüksek İrtifa Hava Savunması) önleyici füzelerinin yerini doldurmak için, Avrupa ülkelerinin parasıyla Ukrayna için üretilen bu silahları doğrudan Orta Doğu'ya kaydırmayı planlıyor.
750 MİLYON DOLARLIK FONA 'EL KONULDU'
Haberdeki en sarsıcı detay ise doğrudan finansal bir manevraya dayanıyor. İki ABD'li yetkiliye göre Pentagon, Pazartesi günü Kongre'ye bir bildirimde bulunarak; NATO ülkeleri tarafından PURL programı aracılığıyla sağlanan yaklaşık 750 milyon dolarlık fonu, Ukrayna'ya ek yardım göndermek yerine "ABD ordusunun kendi envanterini yeniden doldurmak (restock)" için kullanma niyetinde olduğunu iletti.
Bir ABD'li yetkili, Avrupa ülkelerinin Ukrayna'yı desteklemek için verdikleri bu paranın Pentagon tarafından İran savaşındaki Amerikan kayıplarını telafi etmek için kullanıldığının Avrupalılar tarafından bilinip bilinmediğinin meçhul olduğunu belirtti. Avrupalı diplomatlar ise, ABD'nin mühimmatları "çılgınca yakıp kül etmesinden" ve teslimatların aksamasından büyük endişe duyduklarını dile getirdi. (Not: Bu ifşa, Trump'ın "NATO müttefikleri bize hiç yardım etmiyor" çıkışının tam aksine, ABD'nin NATO'nun Ukrayna fonlarını kendi Ortadoğu savaşı için kullandığını ortaya koydu.)
ZELENSKİ'DEN İTİRAF VE 'DONBAS' ŞANTAJI
Reuters'a konuşan ve henüz Patriot teslimatlarının durmadığını belirten Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, "Orta Doğu'nun ABD Başkanı üzerinde kesinlikle bir etkisi olduğunu" kabul etti.
Ancak Zelenski'nin açıklamaları, Trump yönetiminin Ukrayna politikasındaki radikal eksen kaymasını da gözler önüne serdi. Zelenski, ABD'nin savaş sonrası Ukrayna'ya güvenlik garantileri vermeyi reddettiğini; Washington'ın bu garantiler için sunduğu tek şartın "Kiev'in kilit bir Kremlin talebine boyun eğerek doğudaki Donbas bölgesinin tamamını Rusya'ya bırakması" olduğunu açıkladı. Bu durum, Avrupa'nın güvenlik mimarisinde ABD eliyle yapılacak tarihi bir taviz olarak değerlendiriliyor.
