ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze için hazırladığı barış planının ikinci aşamasına geçilirken, kurulan "Gazze Barış Kurulu"na dair mali şartlar ve yönetim tüzüğü dünya kamuoyunun gündemine oturdu.
Gazze’de 10 Ekim 2025 tarihinde yürürlüğe giren ateşkesin ardından, Trump yönetiminin bölgeye yönelik stratejisinin detayları netleşmeye başladı. ABD Başkanı’nın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff tarafından 14 Ocak 2026’da duyurulan 20 maddelik planın ikinci aşaması; bölgenin silahsızlandırılması, yeniden inşası ve yeni bir yönetim modelinin inşasını içeriyor.
BARIŞ KURULU ÜYELİĞİ İÇİN "1 MİLYAR DOLAR" İDDİASI
Bloomberg tarafından paylaşılan tüzük taslağına göre, Gazze’nin geleceğinde söz sahibi olacak "Gazze Barış Kurulu"na dair dikkat çekici üyelik şartları bulunuyor. Amerikan medyasında yer alan iddialara göre:
-
SÜRELİ ÜYELİK: Davet edilen 60 ülke, kurulda ilk etapta 3 yıl boyunca yer alabilecek.
-
KALICI ÜYELİK ŞARTI: Bu sürenin sonunda kurulda kalmaya devam etmek isteyen ülkelerin 1 milyar dolar ödeme yapması gerekecek.
-
YÖNETİM YETKİSİ: Üye devletlerin bir oy hakkı bulunacak ancak kurulun gündemi, toplantı yeri ve zamanı tamamen ABD Başkanı’nın onayına tabi olacak.
-
KURULUN YAPISI VE YÖNETİM MEKANİZMASI
Yeni yapılanma; Gazze Barış Kurulu, Barış Kurulu Yönetim Kurulu ve Gazze Yönetim Kurulu olmak üzere üç ana organdan oluşuyor.
Trump'ın bizzat başkanlık edeceği Barış Kurulu, İsrail’in bölgeden çekilme sürecini tamamlamak ve silahsızlanmayı sağlamak için gerekli siyasi zemini hazırlayacak. Kurulun Gazze temsilciliğini ve 15 üyeli teknokrat komitesinin (Gazze Ulusal Yönetim Komitesi) başkanlığını ise eski BM Orta Doğu Özel Temsilcisi Nickolay Mladenov üstlenecek. ABD Başkanı Trump, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı da bu kurula "kurucu üye" olarak davet etti.
-
PLANIN İKİNCİ AŞAMASINDAKİ 6 TEMEL MADDE
Trump yönetiminin Gazze için belirlediği yol haritasının ikinci aşaması şu başlıkları kapsıyor:
-
GAZZE BARIŞ KURULU’NUN TESİSİ: Siyasi ve güvenlik süreçlerini yönetecek ana mekanizmanın kurulması.
-
İSRAİL’İN EK GERİ ÇEKİLMESİ: Halen Gazze’nin yarısından fazlasını işgal altında tutan İsrail ordusunun; güney, doğu ve kuzeydeki geniş alanlardan çekilmesinin tamamlanması.
-
Tüzüğe göre Barış Kurulu, yılda en az bir kez başkanın uygun gördüğü yer ve zamanda oylama toplantısı yapacak. Yürütme kurulu ile yapılacak rutin toplantıların ise en az üç ayda bir gerçekleştirilmesi planlanıyor. Ayrıca, üyelerin oyuyla bazı üyelerin görevden alınabilmesi ve başkanın kendi halefini atama yetkisi de tüzük taslağında yer alan diğer ayrıntılar arasında bulunuyor.
-
FİLİSTİNLİ GRUPLARIN SİLAHSIZLANDIRILMASI: Hamas’ın sorumluluklarını devretmeye hazır olduğu, ancak silahlı gücünü koruma konusundaki tutumunu sürdürdüğü bu süreçte, bölgenin tamamen silahsızlandırılması hedefleniyor.
-
GAZZE YÖNETİMİ ULUSAL KOMİTESİ: İsrail'in çekildiği yerlerde temel hizmetleri yönetecek 15 teknokrat üyeden oluşan geçici bir Filistin hükümetinin kurulması.
-
YENİDEN İMAR SÜRECİ: Altyapısının %90'ı tahrip olan Gazze için BM tarafından öngörülen 70 milyar dolarlık devasa imar sürecinin başlatılması.
-
ULUSLARARASI İSTİKRAR GÜCÜ: Bölgede güvenliği sağlamak amacıyla 2027 sonuna kadar görev yapacak bir güç oluşturulması. Bu güç için İtalya, Pakistan, Bangladeş veya Azerbaycan gibi ülkelerle görüşüldüğü iddia ediliyor.
